Қыс мезгілінде балалар жиі ауырады, сондықтан ата-аналар олардың иммунитетін нығайтудың тиімді жолдарын іздейді. Бұл әсіресе Жаңа жыл мерекелері мен қысқы демалыс қарсаңында маңызды, өйткені әрбір ата-ана баласының белсенді болып, мерекелік көңіл-күйден құр қалмағанын қалайды.
Бұл мақалада балалардың иммунитетін қолдауға көмектесетін күнделікті пайдалы әдеттер туралы айтамыз. Сондай-ақ бала ауырып қалған жағдайда мамандар қандай ұсыныстар беруі мүмкін екенін қарастырамыз.
Таза ауада серуендеу
Таза ауада тұрақты серуендеу көңіл-күйді көтеріп қана қоймай, денсаулыққа да пайдалы. Таза ауа тыныс жолдарының шырышты қабығының жаңаруына ықпал етеді, тереңірек тыныстауға көмектеседі және қақырықтың шығуын жеңілдетеді. Сонымен қатар қан тамырларының тонусына әсер етіп, ағзаның қорғаныс реакцияларын белсендіруге ықпал етуі мүмкін [1].
Далада өткізілетін уақытты баланың жағдайына және ауа райына қарай жоспарлаңыз. Белсенді әрі дені сау балалар күн шуақты әрі салқын күндері бірнеше сағат бойы сыртта ойнай алады. Ал жаңбыр жауып немесе жел күшейсе, серуендеу уақытын қысқартуға немесе мүлдем кейінге қалдыруға болады.
Таза ауадағы қар атысу, қуаласпақ сияқты ойындар қан айналымын жақсартып, баланың сергек болуына көмектеседі [2].
Ауа райына сай киім таңдау
Баланы киіндірген кезде бірнеше қабаттан тұратын киімдерді таңдаған жөн. Бұл оның тоңып қалуының да, қызып кетуінің де алдын алуға көмектеседі, әсіресе белсенді ойындар кезінде.
Мысалы, серуенге арналған киім мынадай болуы мүмкін:
🧦 Базалық қабат – термоішкиім. Ол денені жылы ұстап, бала терлеген жағдайда артық ылғалды сыртқа шығарады;
👕 Ортаңғы қабат – флис немесе жүннен жасалған киім. Ол жылуды сақтауға көмектеседі;
🧥 Сыртқы қабат – су өткізбейтін және желден қорғайтын күрте. Ол қолайсыз ауа райынан қорғайды.
Қыста балалар көбіне қар толған және суланған етікпен үйге оралады. Сондықтан аяқ киім таңдағанда су өткізбейтін, қонышы биік модельдерге назар аударыңыз. Сонда баланың аяғы құрғақ болады. Сонымен қатар сырғанамайтын табанның болуы маңызды, өйткені балалар көктайғақта да көп жүгіріп, құлап қалуы мүмкін.
Киім өлшемін таңдағанда оның қимыл-қозғалысты шектемейтіндей кең болғаны дұрыс, бірақ тым бос болмауы керек, өйткені ол суық ауаны жинауы мүмкін.
Үй-жайды желдету
Таза әрі таза ауа ұйқыны жақсартады, зейінді арттырады және иммунитетті нығайтуға көмектеседі. Бұл әсіресе қыста маңызды, өйткені балалар осы кезеңде жиі ауырады [3].
Керісінше, бөлменің ауасының тарлығы мен шаң-тозаң баланың өзін жайсыз сезінуіне себеп болуы мүмкін. Сондықтан үйді желдету күнделікті әдетке айналғаны жөн [4].
Өтпе жел болмас үшін бөлмелерді кезекпен желдетіңіз және терезелерді 5–10 минутқа ашып қойыңыз. Бір бөлме желдетіліп жатқанда, бала тоңып қалмас үшін оны басқа бөлмеге апарыңыз.
Желдетуден кейін бөлме температурасының жайлы деңгейде – 20–22 °C аралығында сақталғанын қадағалаңыз [5].
Дұрыс тамақтану
Жаңа піскен жемістер мен көкөністер, ақуызға бай тағамдар және тұтас дәнді дақылдар өсіп келе жатқан ағзаны қажетті дәрумендер мен минералдармен қамтамасыз етеді.
С дәруменіне бай өнімдер (цитрус жемістері, киви, жидектер), D дәрумені бар тағамдар (балық, жұмыртқа) және мырышқа бай өнімдер (жаңғақтар, ет, бұршақ тұқымдастар) иммундық жүйені қолдап, баланы вирустар мен инфекциялардан қорғауға көмектеседі [6].
Баланың жеткілікті мөлшерде омега-3 май қышқылдарын алуы үшін дастарқанда балық жиі болғаны жөн. Таңғы асқа ботқа дайындап, оған жемістер қосуға болады — бұл рациондағы талшық мөлшерін арттырады. Сонымен қатар ақуыз көздері — майсыз ет, жұмыртқа және бұршақ тұқымдастар туралы ұмытпаңыз. Олар баланың толыққанды өсуі мен дамуы үшін қажет.
Әрекеттің басталуы
Ол бір сағат ішінде көмектесе алады.
Ұзақтығы
8 сағатқа дейін симптомдарды жеңілдету
Балалар формасы
Жағымды дәм және қабылдауға ыңғайлы
Дереккөздер
- Clements-Croome D. J. Work performance, productivity and indoor air // Scandinavian Journal of Work Environment & Health. — 2008. — № Supplement. — С. 69–78.
- Бадмаева С. В., Рачкова О. О., Горбунова Е. О. Двигательная активность детей старшего дошкольного возраста на прогулке // Современная наука: актуальные проблемы и пути их решения. — 2017. — С. 330–336.
- Hobday R. A., Dancer S. J. Roles of sunlight and natural ventilation for controlling infection: historical and current perspectives // Journal of hospital infection. — 2013. — Т. 84. — № 4. — С. 271–282.
- Daisey J. M., Angell W. J., Apte M. G. Indoor air quality, ventilation and health symptoms in schools: an analysis of existing information // Indoor air. — 2003. — Т. 13. — № 1.
- ГОСТ 30494-2011. — [Электронный ресурс] (дата обращения: 01.12.2024).
- Inder J. Back to school immunity. — [Электронный ресурс] (дата обращения: 30.11.2024).
- Pierce K. M., Rozier R. G., Vann Jr W. F. Accuracy of pediatric primary care providers’ screening and referral for early childhood caries // Pediatrics. — 2002. — Т. 109. — № 5. — С. e82–e82.
- Barbagallo M., Sacerdote P. Ibuprofen in the treatment of children’s inflammatory pain: a clinical and pharmacological overview // Minerva Pediatr. — 2019. — Т. 71. — № 1. — С. 82–99.
- Mazaleuskaya L. L. et al. PharmGKB summary: ibuprofen pathways // Pharmacogenetics and genomics. — 2015. — Т. 25. — № 2. — С. 96–106.
- Геппе Н. А. Ибупрофен в терапии лихорадки и боли у детей // Педиатрия. Журнал им. Г. Н. Сперанского. — 2005. — Т. 84. — № 1. — С. 81–84.
- Зверева Н. Н. Лечение гриппа и ОРВИ у детей // РМЖ. Мать и дитя. — 2015. — № 14. — С. 848–851.
- Perrott D. A. et al. Efficacy and safety of acetaminophen vs ibuprofen for treating children’s pain or fever: a meta-analysis // Archives of pediatrics & adolescent medicine. — 2004. — Т. 158. — № 6. — С. 521–526.